TỔNG CỤC MÔI TRƯỜNG
CỤC BẢO TỒN ĐA DẠNG SINH HỌC















GIỚI THIỆU
MỘT SỐ LOÀI SINH VẬT NGOẠI LAI XÂM HẠI Ở VIỆT NAM


















Hà Nội 2011
DANH SÁCH NHÓM SOẠN THẢO

TS. Phạm Anh Cường, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
PGS.TS. Phạm Bình Quyền, Trung tâm Nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường, Đại học quốc gia Hà Nội; Hội Bảo vệ thiên nhiên và Môi trường Việt Nam.
TS. Dương Minh Tú, Cục Giám định và kiểm dịch thực vật, Cục Bảo vệ thực vật
ThS. Hoàng Thị Thanh Nhàn, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
TS. Phạm Quang Thu, Viện Nghiên cứu và Phát triển Lâm nghiệp
ThS. Trần Trọng Anh Tuấn, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
ThS. Nghiêm Thị Phương Lê, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
ThS. Nguyễn Lương Duyên, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
CN. Trương Minh Tâm, Cục Bảo tồn đa dạng sinh học
ThS.Nguyễn Đình Tạo, Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật
ThS. Nguyễn Thiên Tạo, Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
SỐ LOÀI SINH VẬT NGOẠI LAI XÂM HẠI Ở VIỆT NAM Error! Bookmark not defined
. VIRÚT GÂY BỆNH CHÙN NGỌN CHUỐI (Banana bunchy top virus-BBTV)
. VI KHUẨN (Yersinia pestis) GÂY BỆNH DỊCH HẠCH Ở CHUỘT VÀ ĐỘNG VẬT
. NẤM GÂY BỆNH THỐI RỄ (Phytophthora cinnamomi )
. VIRÚT GÂY BỆNH CÚM GIA CẦM (Avian influenza virus)
. ỐC BƯƠU VÀNG (Pomacea canaliculata)
. ỐC BƯƠU VÀNG MIỆNG TRÒN (Pomacea bridgesii)
. ỐC SÊN CHÂU PHI (Lissachatina (Achatina) fulica)
. TÔM CÀNG ĐỎ (Cherax quadricarinatus )
. BỌ CÁNH CỨNG HẠI LÁ DỪA (Brontispa longissima)
. SÂU RÓM THÔNG (Dendrolimus punctatus )
. CÁ RÔ PHI ĐEN (Oreochromis mossambicus)
. CÁ TỲ BÀ LỚN (Pterygoplichthys pardalis)
. CÁ TỲ BÀ (Hypostomus punctatus)
. CÁ TRÊ PHI (Clarias gariepinus)
. CÁ ĂN MUỖI (Gambusia affinis)
. CÁ VƯỢC MIỆNG BÉ (Micropterus dolomieu)
. CÁ VƯỢC MIỆNG RỘNG (Micropterus salmoides)
. CÁ HỔ (Pygocentrus nattereri)
. CÁ RÔ MO TRUNG QUỐC (Siniperca chuatsi)
. RÙA TAI ĐỎ (Trachemys scripta subsp.elegans)
. CÁ SẤU CU BA (Crocodylus rhombifer)
. HẢI LY NAM MỸ (Myocastor coypus)
. BÈO TÂY (Eichhornia crassipes)
. CÂY CỨT LỢN (Ageratum conyzoides)
. CỎ LÀO ĐỎ (Eupatorium adenophorum /Ageratina adenophora)
. CÚC LIÊN CHI (Parthenium hysterophorus)
. CÂY CÚC LEO (Mikania micrantha)
. TRINH NỮ MÓC (Mimosa diplotricha)
. CÂY MAI DƯƠNG (Mimosa pigra)
. KEO GIẬU (Leucaena leucocephala)
. CÂY NGŨ SẮC (Lantana camara)
. CÂY TRÀM QUINQUENERVIA (Melaleuca quinquenervia)
LỜI MỞ ĐẦU

Đất nước Việt Nam trải dài trên nhiều vĩ tuyến với hàng nghìn ki-lô-mét biên giới và biển. Tài nguyên đa dạng sinh học của Việt Nam phong phú, đa dạng về nguồn gen, thành phần loài và các hệ sinh thái nhưng kém bền vững dưới tác động do sự thay đổi của các yếu tố môi trường, trong đó có tác động xâm hại của các loài sinh vật ngoại lai.
Sinh vật ngoại lai xâm hại có thể xâm nhập vào Việt Nam bằng nhiều con đường khác nhau như theo con đường nhập khẩu có chủ đích phục vụ công tác nuôi, trồng, sản xuất, kinh doanh hoặc du nhập theo con đường tự nhiên và không chủ đích của con người.
Trong thời gian gần đây, sinh vật ngoại lai xâm hại xuất hiện ngày càng nhiều và đã gây ảnh hưởng trực tiếp tới đa dạng sinh học, các ngành kinh tế, đặc biệt là các ngành nông, lâm, ngư nghiệp. Ví dụ như loài ốc Bươu vàng (Pomacea canaliculata) là loài thuộc danh mục 100 loài ngoại lai xâm hại nguy hiểm trên thế giới (IUCN, 2000). Tuy mới xâm nhập vào Việt Nam trong khoảng hơn 20 năm nay nhưng ốc Bươu vàng đã trở thành dịch hại, gây tác hại nghiêm trọng cho ngành nông nghiệp. Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, hàng năm Chính phủ đã phải chi hàng trăm triệu đồng